سلام من حدیث زارع متخصص تغذیه و رژیم درمانی، قصد دارم شما را با تاثیر تغذیه ی نا درست بر کوتاهی قد آشنا کنم:
_لابد اولین سوالی که برایتان پیش می آید این است که ارتباط بین تغذیه و قد چیست؟
قد تا حد زیادی به ژنتیک مرتبط است. زمانی که فرد به بزرگسالی رسید و رشدش متوقف شد، خوردن برخی غذاها باعث بلندتر شدن او نمی شود. با این حال، در طول سالهای رشد و تکامل، تغذیه خوب میتواند به فرد کمک کند تا به قد کامل خود برسد و از بدنش در رشد و تکامل سالم حمایت کند.
علل کوتاه قدی بستگی به نوع اختلال رشد مورد نظر دارد. برخی از مشکلات رشد ژنتیکی هستند، در حالی که برخی دیگر ممکن است ناشی از اختلالات هورمونی یا جذب ضعیف غذا باشد. علل مشکلات رشد معمولاً به دسته های زیر تقسیم می شوند:
-کوتاه قد خانوادگی: کوتاه قدی خانوادگی شامل شرایطی است که ، مشکل (کوتاهی) ارثی و خانوادگی است.
_تأخیر رشد اساسی با تاخیر در نوجوانی یا تاخیر در بلوغ: کودکی که کوتاهتر از حد متوسط است و دیرتر از حد متوسط وارد بلوغ میشود، اما با سرعت طبیعی رشد میکند. اکثر این کودکان در نهایت، تقریباً به همان قد والدین خود رشد می کنند.
_بیماری هایی که کل بدن را تحت تاثیر قرار می دهند (که بیماری های سیستمیک نیز نامیده می شود)
_سوءتغذیه: سوء تغذیه ی مداوم مانع از دستیابی کودکان به پتانسیل رشد کامل می شود. یک رژیم غذایی متعادل به طور کلی از این اختلال پیشگیری کرده یا آن را اصلاح می کند. سوءتغذیه شایع ترین علت نارسایی رشد در سراسر جهان است.
_قد کوتاه نسبت به سن به عنوان کوتاه قدی شناخته می شود. این نتیجه سوء تغذیه مزمن یا مکرر است که معمولاً با شرایط بد اجتماعی-اقتصادی، سلامت و تغذیه نامناسب مادر، بیماری مکرر و/یا تغذیه و مراقبت نامناسب نوزاد و کودک خردسال در اوایل زندگی همراه است.
_نشانه های توقف رشد چیست؟
اولین علامتی که ممکن است نشان دهنده مشکل رشد باشد، زمانی است که یک کودک کمتر از 5 سانتی متر در سال های دوم بعد از تولدش رشد می کند. علائم دیگر ممکن است عبارت باشد از: رشد آهسته مهارت های فیزیکی، مانند غلت زدن، نشستن، ایستادن و راه رفتن. تاخیر در مهارت های اجتماعی و ذهنی و …
_اثرات کمبود مواد مغذی بر قد:
مواد معدنی، به ویژه کلسیم، و ویتامین های A و D بر قد تأثیر می گذارند. به همین دلیل، سوء تغذیه در دوران کودکی برای قد مضر است. به طور کلی، پسران در اواخر نوجوانی به حداکثر قد می رسند، در حالی که دختران در اواسط نوجوانی به حداکثر قد خود می رسند. کمبود ویتامین D باعث اختلال در معدنی شدن اسکلتی و سرعت رشد استخوان در دوران کودکی می شود و در نتیجه بر قد و سلامت تاثیر می گذارد.
_تاثیر سو تغذیه بر هورمون رشد:
کمبود مواد مغذی با مقاومت به هورمون رشد مشخص می شود. کاهش کل انرژی دریافتی، و همچنین سوء تغذیه پروتئین-کالری و کمبود مواد مغذی منجر به افزایش سطح هورمون رشد و سطوح پایین IGF-I. c می شود.
توقف رشد: در واقع چه چیزی باعث آن می شود؟ از مهم ترین علل، تغذیه ناکافی (عدم خوردن کافی یا خوردن غذاهایی که فاقد مواد مغذی محرک رشد هستند) و عفونت های مکرر یا مزمن یا بیماری هایی است که باعث دریافت، جذب یا استفاده ضعیف مواد مغذی می شود.
_تاثیر سوء تغذیه برکندی رشد و نمو:
اگر سوءتغذیه درمان نشود – به ویژه در طول 1000 روز حیاتی اول زندگی که رشد سریعتر از هر سنی اتفاق می افتد – رشد آنها متوقف می شود. کوتاه قدی یک بیماری مزمن است که رشد ذهنی و جسمی کودک را مهار می کند.
_تاثیر کمبود پروتئین بر رشد قدی:
پروتئین یک درشت مغذی است که هر سلول در بدن برای عملکرد صحیح به آن نیاز دارد. پروتئین ها عملکردهای مختلفی از جمله: تضمین رشد و نمو ماهیچه ها، استخوان ها، مو و پوست را انجام می دهند.
اسیدهای آمینه ی موجود در پروتئین باعث رشد و تکامل کودک می شوند. مطالعات متعدد نشان داده اند که مصرف زیاد پروتئین ممکن است باعث افزایش قد و وزن در کودکان مبتلا به سوء تغذیه شود. در اینجا تنوع غذایی و تنوع در مصرف پروتئین نیز مهم است. به این معنی که فقط یک نوع پروتئین یا اسید آمینه برای رشد قد کافی نیست و انواع مختلف اسید های آمینه باید در رژیم غذایی فرد وجود داشته باشد.
دریافت ناکافی اسیدهای آمینه ضروری نه تنها می تواند بر رشد تأثیر بگذارد، بلکه می تواند بر مسیرهای متابولیک متعدد در بدن تأثیر منفی بگذارد زیرا آنها نقش های مختلفی در سلامت انسان دارند.
_تاثیر ویتامین ها و مواد معدنی بر رشد قد:
بدن شما برای رشد و سالم ماندن به مقادیر بیشتری از برخی مواد معدنی مانند کلسیم نیاز دارد. سایر مواد معدنی مانند کروم، مس، ید، آهن، سلنیوم و روی مواد معدنی کمیاب نامیده می شوند زیرا شما فقط به مقادیر بسیار کمی از آنها نیاز دارید.
ویتامین ها و مواد معدنی به رشد عصبی، تعادل هورمونی، ایمنی و رشد کمک می کنند. که در ادامه به آن اشاره می کنیم.
_ویتامین اصلی برای رشد قد:
ویتامین D و کلسیم برای رشد ضروری هستند. کمبود ویتامین D می تواند باعث کاهش قد شود. دریافت کلسیم کافی نیز به ویژه در دوران بلوغ مهم است
_بهترین ویتامین ها و مواد معدنی برای قد:
ویتامین D و کلسیم برای استخوانهای قویتر و بلندتر که به افزایش قد کمک میکنند بسیار مهم هستند. ویتامین B1 ممکن است به رشد و تکامل کمک کند، در حالی که ویتامین B2 ممکن است به افزایش قد کمک کند.
نشان داده شد که دادن مکمل ویتامین D به کودکان با سطوح پایین ویتامین D منجر به افزایش رشد در یک دوره 6 ماهه می شود. (دقت داشته باشید که هیچ ویتامین یا مکملی را سرخود و بدون مشورت با متخصص تغذیه به کودک خود ندهید چون ممکن است باعث ایجاد مسمومیت در فرزندتان شود)
ویتامین دیگری که به عنوان یکی از بهترین ویتامین ها برای افزایش قد کودکان نوپا در نظر گرفته می شود ویتامین B است. مشابه ویتامین D، ویتامین B می تواند به طور قابل توجهی بر قد کودک تأثیر بگذارد. همچنین می تواند به کودکان کمک کند اشتهای ثابت و سالم و همچنین عملکرد صحیح عصبی داشته باشند.
_نقش کمبود کلسیم در کوتاهی قد:
به طور گسترده پذیرفته شده است که مصرف کم کلسیم در انسان، سرعت رسیدن به قد را تحت تأثیر قرار می دهد و باعث کوتاهی نهایی می شود. با این حال، عوامل زیادی، چه رژیمی و چه غیر رژیمی، بر رشد تأثیر میگذارند، که ارزیابی دقیق نقش خاص کلسیم تقریباً غیرممکن است.
_نقش کمبود روی، بر رشد قد :
روی یا Zn یک عنصر کمیاب ضروری است و کمبود آن باعث بروز علائم مختلفی مانند کم خونی، کوتاهی قد و افزایش وزن ضعیف در کودکان می شود. چندین مطالعه ارتباط بین کمبود روی و کوتاهی قد در کودکان را گزارش کرده اند.
از آنجا که، روی در بسیاری از مسیرهای بیوشیمیایی و فرآیندهای فیزیولوژیکی بدن از جمله رشد سلولی، تمایز سلولی و متابولیسم و تولید مثل نقش حیاتی دارد. کمبود روی با تاخیر رشد، از دست دادن اشتها و اختلال در عملکرد سیستم ایمنی مشخص می شود.
در پایان مجددا به این نکته اشاره می کنم که علت اصلی کاهش رشد قدی باید توسط متخصص تغذیه یا اطفال مشخص شود. اگرعلت کوتاهی قد مریوط به تغذیه باشد، متخصص تغذیه بنا بر استاندارد های مرتبط با سن و قد و وزن کودک شما، برایتان مکمل تجویز می کند. هیچ دارو یا مکملی را بدون تجویز متخصص برای کودک و نوجوان خود مصرف نکنید.
